Sa mundo ng showbiz, madalas nating makita ang mga bituin sa ilalim ng pinakamaliliwanag na ilaw, suot ang magagarang damit, at tangan ang mga tropeong nagpapatunay ng kanilang galing. Pero kapag namatay na ang mga ilaw at tumahimik na ang palakpakan, ano nga ba ang natitira? Ito ang tanong na bumabalot ngayon sa buhay ng isa sa pinaka-respetadong pangalan sa industriya ng pelikulang Pilipino—ang walang katulad na si Gina Pareño. Sa kabila ng kanyang makulay na nakaraan at angking talento na kinilala maging sa ibang bansa, marami ang nagulat at nalungkot nang mabalitaan ang kasalukuyang sitwasyon ng beteranang aktres na tila ba unti-unti nang nalilimutan ng industriyang kanyang pinagsilbihan nang mahabang panahon.
Si Gina Pareño, o mas kilala sa tawag na “Lola Gets” sa mga nakababatang henerasyon, ay hindi lamang basta isang artista. Siya ay isang institusyon. Mula sa kanyang mga iconic na pagganap sa mga de-kalibreng pelikula gaya ng “Kubrador” at “Serbis,” hanggang sa mga teleseryeng tumatak sa puso ng bawat Pilipino, pinatunayan niya na ang pag-arte ay hindi lamang trabaho kundi isang sining. Pero sa likod ng mga parangal na kanyang natanggap, may isang masakit na katotohanan: ang isang mahusay na aktres ay nawawalan din ng puwang sa isang mabilis na nagbabagong industriya.

Kamakailan lamang, muling naging usap-usapan ang aktres matapos siyang magpahayag ng kanyang tapat na saloobin tungkol sa kanyang buhay ngayon. Sa kanyang edad na 78, aminado si Gina na bagama’t siya ay “alive and kicking,” may isang bagay na lubos niyang kinasasabikan—ang muling makatayo sa harap ng camera. Sa kanyang mga panayam, hindi niya itinago ang lungkot na nararamdaman kapag hindi siya nakakaarte. Ayon sa kanya, tila ba may kulang sa kanyang pagkatao kapag wala siyang ginagampanang papel. “Sana maalala nila ako,” ito ang mga katagang binitawan ng aktres na nagpaiyak sa marami niyang tagahanga. Isang panawagan ito hindi lamang para sa trabaho, kundi para sa pagkilala na ang mga tulad niyang beterano ay mayroon pa ring maibubuga at hindi dapat basta na lamang isinasantabi.
Sa gitna ng kanyang pananahimik sa telebisyon, sinubukan ni Gina na makiuso at manatiling konektado sa publiko sa pamamagitan ng social media. Dito isinilang ang kanyang persona bilang si “Lola Gets” sa TikTok. Nakita ng marami ang kanyang masayahing disposisyon, ang kanyang mga nakakaaliw na sayaw, at ang kanyang pakikipag-ugnayan sa mga fans sa pamamagitan ng kanyang “Ask Wednesday” segment. Ito ay naging paraan niya upang labanan ang lungkot at pagkainip habang naghihintay ng susunod na malaking proyekto. Dito natin nakita na sa kabila ng lahat ng pinagdaanan—mula sa mga personal na pagsubok hanggang sa pagkawala ng mga mahal sa buhay—nanatiling matatag ang kanyang espiritu.
Matatandaang noong mga nakaraang taon, naging matapang din si Gina sa pagbabahagi ng kanyang personal na buhay, kabilang na ang kanyang pag-amin bilang bahagi ng LGBTQ community at ang kanyang tapat na pagmamahal sa kanyang yumaong partner na si Dra. Bong. Ang katapatang ito ang lalong naglapit sa kanya sa puso ng mga tao. Hindi siya natakot na ipakita kung sino talaga siya, sa kabila ng posibleng husga ng lipunan. Ipinakita niya na ang pagiging totoo sa sarili ay mas mahalaga kaysa sa anumang imaheng pilit na binuo ng showbiz.
Gayunpaman, sa likod ng mga tawa sa TikTok at sa kanyang pagiging “viral” paminsan-minsan, nananatili ang pagnanais na muling makagawa ng isang de-kalidad na pelikula o serye. Marami ang nagtatanong, bakit nga ba ang isang Gina Pareño ay kailangan pang magmakaawa para sa isang proyekto? Bakit tila mas nabibigyan ng pagkakataon ang mga baguhan habang ang mga haligi ng industriya ay tila inilalagay na lamang sa “archives”?
Ang kwento ni Gina Pareño ay salamin ng mas malalim na isyu sa ating lokal na industriya—ang kawalan ng sapat na proteksyon at pangmatagalang suporta para sa mga senior artists. Habang sila ay bata pa at sikat, sila ang bida. Pero pagdating ng dapit-hapon ng kanilang karera, madalas silang naiiwan sa dilim. Ngunit sa kabila nito, hindi nawawalan ng pag-asa ang aktres. Maging ang mga casting calls mula sa malalaking kumpanya tulad ng Disney para sa karakter na “Lola” ay kanyang pinansin, na nagpapakita na handa pa rin siyang sumabak sa anumang hamon, lokal man o international.

Sa huli, ang hiling ni Gina Pareño ay simple lamang: ang huwag makalimutan. Gusto niyang maramdaman ulit ang init ng mga ilaw sa set, ang excitement sa tuwing sisigaw ang direktor ng “Action!”, at ang pagkakataong muling maipakita ang kanyang husay na nagbigay sa kanya ng karangalan sa loob at labas ng bansa. Bilang mga tagapanood, ang pinakamaliit na magagawa natin ay ang patuloy na suportahan at kilalanin ang kanyang mga kontribusyon. Dahil ang isang Gina Pareño ay hindi lamang isang alaala ng nakaraan—siya ay isang buhay na patunay ng husay ng mga Pilipino na dapat nating ipagmalaki at pahalagahan habang sila ay kasama pa natin.